
Extreem warm weer.
Artsen dringen er bij de overheid op aan om mensen met een ernstige psychiatrische aandoening officieel toe te voegen aan het Nationaal Hitteplan. Volgens medici leidt aanhoudende hitte tot een toename in agressie, verwardheid en crisisopnames binnen deze kwetsbare groep.
Terwijl zaterdag code geel gold voor hitte in Gelderland, Noord-Brabant, Limburg en Overijssel, waarschuwen meteorologen voor mogelijk noodweer. De dreiging van onweer dwong de organisatie van de 58e IJsselmeer Zwemmarathon zelfs tot annulering. Zeven zwemmers zouden de 22,3 kilometer lange tocht van Stavoren naar Medemblik afleggen, maar dat gaat niet door.
Psychiatrische kwetsbaarheid bij extreme hitte
Het kennisplatform Hitte & Psyche luidt de noodklok: mensen met een psychiatrische aandoening melden zich bij stijgende temperaturen vaker bij de crisisdienst. Het Nationaal Hitteplan richt zich momenteel vooral op jonge kinderen, ouderen en chronisch zieken. Volgens psychiaters is die lijst incompleet.
Ruth van Gelder, psychiater bij GGZ inGeest en de spoedeisende psychiatrie in Amsterdam, is een van de drijvende krachten achter de oproep. Zij richtte in 2024 een adviesgroep op om de zorg voor deze patiënten tijdens hittegolven te verbeteren. “Er is een grote behoefte aan informatie over hoe we deze patiënten kunnen beschermen”, aldus Van Gelder.
Medische en sociale risico’s
Wetenschappelijk onderzoek onderstreept de zorgen van de artsen. Zo bleek uit een Amerikaanse studie uit 2023 dat het overlijdensrisico voor mensen met schizofrenie tijdens een hittegolf verdrievoudigt. Factoren die bijdragen aan dit verhoogde risico zijn divers:

- Fysieke reacties: Bepaalde medicatie remt het vermogen van het lichaam om te zweten.
- Zelfregulatie: Patiënten met aandoeningen zoals schizofrenie merken soms niet op dat hun lichaam oververhit raakt.
- Leefomstandigheden: Veel patiënten wonen in slecht geïsoleerde huizen zonder airconditioning of ventilatoren.
- Gedrag: Tijdens warme dagen zijn mensen vaker buiten en neemt het gebruik van alcohol of drugs toe, wat de mentale stabiliteit ondermijnt.
Oproep tot actie
Van Gelder adviseert hulpverleners om vóór het begin van een hittegolf in kaart te brengen welke patiënten extra kwetsbaar zijn. “Kijk samen met de patiënt naar de woonsituatie en mogelijkheden voor verkoeling. Plan eventueel extra contactmomenten in.”
Nu klimaatverandering vaker voor extreme hitte zorgt, groeit de druk op de geestelijke gezondheidszorg, die al kampt met aanhoudende personeelstekorten. De artsen roepen omstanders op om ook zelf alert te zijn. “Zie je een verward persoon? Ga het gesprek aan, bied een flesje water aan, of bel bij ernstige zorgen 112.”
Bron: nltimes.nl
